Tam Yargı Davası Açma Süresi Adli Tatilde Durur mu?

Son güncelleme: 29 Ekim 2026 · Hazırlayan: Saygılı Yarlıg AI

Tam yargı davası, idarenin faaliyetiyle ilgili olarak açılan ve kanunda öngörülen bir süreye bağlı tutulan bir dava türüdür. Bu yazıda sürenin hukuki niteliği, başlangıcı ve hesaplanması ile adli tatilin bu süreye etkisi, uygulamada en çok sorulan noktalar üzerinden ele alınmaktadır.

Son günü elle saymayın: süre hesaplama aracı tebliğ tarihinden son günü tatilleri hesaba katarak ücretsiz hesaplar.

Sürenin niteliği ve dayanağı

Tam yargı davası açma süresi, idari yargılama usulünü düzenleyen kanun hükümlerine dayanan ve kamu düzenini ilgilendiren bir süredir. Bu nedenle sürenin dava dilekçesinde taraflarca tartışılması beklenmeksizin mahkeme tarafından kendiliğinden gözetilmesi söz konusudur.

Süre, davacıya tanınmış bir hak olarak değil, dava açma imkânının kullanılabileceği zaman aralığı olarak anlaşılmalıdır. Niteliği itibarıyla hak düşürücü etki doğurduğundan, süre geçtikten sonra açılan davada mahkeme işin esasına girmez.

Tam yargı davalarında sürenin işlemeye başlaması için öncelikle idari başvuru yollarının tüketilmesi gerekip gerekmediği belirlenmelidir. İdari başvuru zorunluluğu bulunan hâllerde, sürenin işlemeye başladığı an bu başvurunun sonucuna göre değişir.

• Süre, davacının iradesinden bağımsız olarak kanunla belirlenmiştir.
• Süre aşımı, mahkemece re'sen dikkate alınır.
• Sürenin başlangıcı için tebliğ veya öğrenme tarihi ayrıca değerlendirilir.

Süre ne zaman işlemeye başlar: tebliğ ve elektronik tebligat

Kural olarak süre, dava konusu idari işlemin ilgilisine tebliğ edildiği tarihten itibaren işlemeye başlar. İşlemin tebliğ edilmediği veya tebliğ işleminin usulüne uygun yapılmadığı durumlarda, öğrenme tarihi sürenin başlangıcı bakımından ayrıca önem taşır.

Elektronik ortamda yapılan tebligatta ise tebliğ, muhatabın elektronik adresine ulaştığı tarih itibarıyla gerçekleşmiş sayılır. Uygulamada sürenin başlangıcı bakımından en sık tereddüt doğuran nokta, elektronik tebligatın sisteme düştüğü an ile muhatabın bunu gördüğü anın karıştırılmasıdır. Bu nedenle tebliğ kaydının ekran görüntüsü veya sistem çıktısı ile birlikte dosyalanması yararlı olur.

Sürenin başlangıcı bakımından bir diğer husus, işlemin niteliğidir. Kesin ve yürütülmesi zorunlu bir işlem bulunmadan doğrudan dava açılması hâlinde, sürenin hangi tarihte işlemeye başladığı ilgili kanun hükümlerine göre belirlenir.

• Tebliğ tarihi ile öğrenme tarihi farklı sonuçlar doğurabilir.
• Elektronik tebligatta sistem kayıtları esas alınır ve saklanmalıdır.
• İdari başvuru varsa, sürenin başlangıcı buna göre yeniden değerlendirilir.

Sürenin hesaplanması: resmî tatiller ve son günün tatile rastlaması

Süre, kural olarak tebliğ tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlar; tebliğ günü hesaba dahil edilmez. Hesaplamada takvim günleri esas alınır; ancak sürenin son gününün resmî tatile veya hafta sonuna denk gelmesi hâlinde süre, tatili izleyen ilk çalışma gününün sonuna kadar uzar.

Bu uzama, sürenin kendiliğinden kısaldığı veya uzadığı anlamına gelmez; yalnızca son günün kullanılamaması hâlinde dava açma imkânının korunmasına yöneliktir. Dolayısıyla sürenin ara günlerinde meydana gelen resmî tatiller, aksi kanunda öngörülmedikçe sürenin işlemesini durdurmaz.

Hesaplama yapılırken sürenin başladığı gün ile bittiği günün ayrı ayrı not edilmesi, özellikle birden fazla tebliğ bulunan dosyalarda karışıklığı önler.

• Tebliğ günü süreye dahil edilmez.
• Son günün tatile denk gelmesi süreyi sonraki çalışma gününe taşır.
• Ara günlerdeki tatiller kural olarak süreyi kesmez.

Adli tatilin süreye etkisi

Adli tatil, yargısal faaliyetin belirli ölçüde sınırlandırıldığı ve kanunda gösterilen dönemdir. İdari yargılama usulünü düzenleyen kanun hükümlerinde adli tatil süresince bazı sürelerin işlemeyeceği yönünde düzenlemeler bulunmakta; bununla birlikte adli tatilde görülmeye devam olunacak işler de ayrıca belirtilmektedir.

Bu nedenle "tam yargı davası açma süresi adli tatilde her hâlükârda durur" biçiminde kesin bir kabulden kaçınmak gerekir. Değerlendirme, somut uyuşmazlığın niteliği, dava konusu işlem ve ilgili kanun hükümleri birlikte ele alınarak yapılmalıdır.

Sürenin adli tatilde işlemediği sonucuna varıldığında ise süre tümüyle ortadan kalkmaz; yalnızca tatil süresi hesaptan çıkarılır ve kalan kısım tatilin bitiminden itibaren işlemeye devam eder. Bu ayrım, sürenin "durması" ile "kısalması" arasındaki farkın doğru kurulması bakımından önemlidir.

• Adli tatilde işlemeyecek süreler kanunla belirlenmiştir.
• Adli tatilde görülecek işler ayrıca düzenlenmiştir.
• Tatil, süreyi silmez; yalnızca işlemeyi askıya alır.

Yer tutuculu örnek hesap

Aşağıdaki örnek, yalnızca yöntemi göstermek amacıyla yer tutucularla kurgulanmıştır; gerçek bir tarih veya sonuç içermez.

[DAVACI] tarafından [TEBLİĞ TARİHİ] tarihinde tebliğ edilen işleme karşı tam yargı davası açılması düşünülmektedir. Önce tebliğ tarihini izleyen gün sürenin başlangıcı olarak işaretlenir. Ardından kanunda öngörülen süre takvim üzerinde ilerletilerek [İLK HESAPLANAN SON GÜN] bulunur.

Bu tarihin [ADLİ TATİL DÖNEMİ] içine denk gelmesi hâlinde, ilgili kanun hükümlerine göre sürenin işlemeye devam ettiği günler ile tatil dönemi ayrıştırılır ve kalan süre [TATİL SONRASI İLK ÇALIŞMA GÜNÜ] tarihinden itibaren hesaplanır. Sonuçta dava açma bakımından son gün [SON GÜN] olarak belirlenir. Hesap, dosyaya kısa bir not hâlinde eklenerek denetlenebilir hâle getirilmelidir.

• Başlangıç: tebliği izleyen gün ([TEBLİĞ TARİHİ] + 1).
• Ara sonuç: [İLK HESAPLANAN SON GÜN].
• Adli tatil dönemi: [ADLİ TATİL DÖNEMİ].
• Nihai son gün: [SON GÜN].

Süre kaçırılırsa ne olur

Süresi içinde açılmayan tam yargı davasında mahkeme, işin esasına girmeden süre aşımı nedeniyle davayı usulden reddeder. Bu sonuç, dava şartlarının eksikliği olarak değerlendirilir ve tarafların bu yönde bir itirazı aranmaksızın gözetilir.

Sürenin kaçırılmasının ardından, yeni bir idari başvuru yapılarak sürenin yeniden başlatılması her zaman mümkün değildir; bu yolun kapalı olduğu hâllerde hukuki koruma imkânları sınırlı kalır. Bu nedenle süre hesabının dava açılmadan önce tamamlanması ve tereddüt bulunan hâllerde ek süre varsayımına dayanılmaması gerekir.

• Süre aşımı, davanın esası incelenmeden reddi sonucunu doğurur.
• Süre aşımı mahkemece kendiliğinden dikkate alınır.
• Başvuru yollarının yeniden işletilmesi her durumda mümkün değildir.

Uygulamada dikkat edilecekler

Öncelikle tebliğ tarihinin belge ile sabit hâle getirilmesi gerekir; sözlü beyan veya sonradan çıkarılan sistem kaydı yeterli güvenilirliği sağlamaz. Elektronik tebligatta tebliğ tarihini gösteren çıktı, dilekçe ekine konulmalıdır.

Adli tatil dönemine denk gelen dosyalarda, sürenin işlemeye devam ettiği işler ile tatilde duran işler ayrımı somut olarak gerekçelendirilmelidir. Bu gerekçe, hem dava açılırken hem de süre aşımı itirazıyla karşılaşıldığında savunmanın temelini oluşturur.

Son olarak, son günün tatile denk gelmesi hâlinde dava açma işleminin sonraki ilk çalışma gününe bırakılması, teknik aksaklık riskini artırır. Bu nedenle dava açma işleminin son güne bırakılmaması, dosyanın [MAHKEME] nezdinde kayda geçtiğinin doğrulanması önerilir.

• Tebliğ belgesi ve elektronik tebligat çıktısı dosyada bulunmalıdır.
• Adli tatil değerlendirmesi gerekçeli olarak not edilmelidir.
• Dava açma işlemi son güne bırakılmamalıdır.

Bu sayfa yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış genel bilgilendirme metnidir; hukuki görüş yerine geçmez. Süre, madde ve usul bilgilerini güncel mevzuattan doğrulayın; somut olayınız için bir avukata danışın.

Sıkça sorulan sorular