Kıdem Tazminatı Nasıl Hesaplanır?

Son güncelleme: 28 Ekim 2026 · Hazırlayan: Saygılı Yarlıg AI

Kıdem tazminatı hesabı, tek bir kalemin çarpılmasıyla değil, birbirini etkileyen üç unsurun sırayla belirlenmesiyle yapılır: hakkın doğup doğmadığı, esas alınacak ücret ve çalışma süresi. Bu rehber, hesabın hukuki çerçevesini ve uygulamada öne çıkan tartışma noktalarını avukat bakış açısıyla özetler.

Taslağı sıfırdan yazmak yerine Yarlıg AI ile dilekçe taslağı oluşturabilir, süresini süre hesaplama aracıyla kontrol edebilirsiniz.

Hesabın Çerçevesi: Önce Hak Kazanma, Sonra Tutar

Kıdem tazminatı hesabına geçmeden önce, sözleşmenin sona erme biçiminin tazminat hakkı doğurup doğurmadığı değerlendirilmelidir. İlgili kanun hükümlerine göre işçinin aynı işverene bağlı olarak geçen çalışma süresi ve iş ilişkisinin sonlanma şekli, hesabın yapılabilirliğini belirler. Hak doğmamışsa tutar hesabı gündeme gelmez; bu nedenle dosyada öncelikle fesih bildirimi, istifa dilekçesi, çıkış kodu ve varsa yazışmalar incelenir.

Hesap, dava dilekçesinde ileri sürülen tutarın doğruluğunu denetlemek için de kullanılır. Talep artırımı, ıslah ve faiz başlangıcı gibi usul konuları, hesabın hangi tarihli verilere göre yapıldığıyla doğrudan bağlantılıdır.

• Fesih türü ve çıkış kodu hesabın ön koşuludur.
• Hak kazanma koşulları ile tutar hesabı ayrı ayrı denetlenmelidir.

Esas Ücret Unsurunun Belirlenmesi

Hesabın en tartışmalı ayağı, tazminata esas ücretin ne olduğudur. Uygulamada çıplak (temel) ücret değil, işçiye sağlanan ve süreklilik arz eden parasal menfaatleri de kapsayan giydirilmiş ücret esas alınır. Yol, yemek, konut, prim, ikramiye ve benzeri ödemelerin düzenli olup olmadığı, sözleşme ve toplu iş sözleşmesi hükümleri ile bordrolar üzerinden ayrıca değerlendirilir.

Ücretin belirlenmesinde hangi ödemelerin hesaba katılacağı ilgili kanun hükümlerine ve yerleşik yoruma göre çözülür. Hesap sırasında kanunda öngörülen üst sınır da dikkate alınır; sınırın aşılması hâlinde hesap, fiili ücretle değil sınır tutarıyla yapılır. Bu nedenle bordro, banka kayıtları ve ücret ekleri birlikte okunmalıdır.

• Süreklilik gösteren ek ödemeler hesaba katılır.
• Arızi ve geri ödemesi amaçlanan tutarlar ayrıca sorgulanır.
• Kanuni üst sınır hesabın üst sınırını belirler.

Çalışma Süresinin Tespiti

Süre, işe giriş ve çıkış tarihleri arasındaki dönem üzerinden hesaplanır. Bu tespitte işyeri kayıtları, sosyal güvenlik hizmet dökümü, puantaj ve varsa tanık beyanları birlikte değerlendirilir. Kayıtların gerçeği yansıtmadığı iddia ediliyorsa, çalışmanın kesintisiz sürdüğünü gösteren deliller ayrıca toplanmalıdır.

Askı hâlleri, ücretsiz izinler, kısmi süreli ve mevsimlik çalışma ile alt işveren ilişkisinde sürenin nasıl dikkate alınacağı, ilgili kanun hükümlerine göre belirlenir. Aynı işverene bağlı farklı işyerlerinde geçen dönemlerin birleştirilip birleştirilmeyeceği de dosya bazında ayrı bir inceleme konusudur.

• Giriş-çıkış kayıtları ile hizmet dökümü karşılaştırılır.
• Askı hâlleri süre hesabını etkiler.
• Alt işveren ilişkisinde süre bütünlüğü ayrıca sorgulanır.

Hesap Yöntemi, Kesirli Süreler ve Üst Sınır

Hesap, belirlenen esas ücret ile tespit edilen çalışma süresinin birlikte değerlendirilmesiyle yapılır. Tamamlanmış her çalışma dönemi esas ücret üzerinden hesaplanır; artan süreler ise oranlanarak hesaba katılır. Bu nedenle hesap, ay ve gün düzeyinde kalansız sonuç vermeyebilir; yuvarlama ve oranlama tercihleri gerekçelendirilmelidir.

Hesabın çıktısı, kanuni üst sınırla karşılaştırılarak nihai tutara ulaşılır. Bilirkişi raporlarında ücret, süre ve sınır unsurlarının ayrı ayrı gösterilmesi, itirazların hangi kaleme yöneldiğinin anlaşılmasını kolaylaştırır.

• Tam dönemler ve artan süreler ayrı satırlarda gösterilmelidir.
• Üst sınır ayrı bir kalem olarak denetlenmelidir.

Uygulamada Tartışılan Noktalar

İkale ve ibraname düzenlemeleri, hesabın kapsamını doğrudan etkiler. İbraz edilen belgenin makul yarar sağlayıp sağlamadığı, makul süre içinde verilip verilmediği ve hesap kalemlerini ayrı ayrı içerip içermediği değerlendirilir. Örneğin [DAVACI] tarafından imzalanan bir ibranameye karşı, ödemenin banka kanalıyla yapılıp yapılmadığı ve tutarın hesap kalemleriyle uyumu ileri sürülebilir.

Örnek bir savunmada, "[MAHKEME] nezdinde görülen davada, [DAVACI]'ya yapılan ödemenin tazminat kalemlerini karşıladığı, bakiye alacağın bulunmadığı" biçiminde bir ifade kullanılabilir. Bu tür metinlerde kişi ve kurum adları yerine yer tutucular tercih edilmelidir.

• İbranamenin kapsamı ve zamanlaması denetlenir.
• Ödemenin banka kanalıyla yapılması ispat açısından önemlidir.

Dava ve Usul Yönünden Kontrol Listesi

Kıdem tazminatı talebi, ilgili kanun hükümlerine göre zorunlu arabuluculuk kapsamındadır; dava açılmadan önce bu aşamanın tamamlanması gerekir. Görevli ve yetkili mahkeme, zamanaşımı ve faiz başlangıcı dosya bazında ayrıca değerlendirilir. Zamanaşımı def'i ile hak kazanma koşullarına yönelik itirazların süresinde ileri sürülmesi sonuca etkilidir.

Hesap raporuna itiraz edilirken soyut itirazlar yerine kalem bazlı gerekçeler sunulması, ücret unsurları ile süre tespitinin ayrı ayrı ele alınması yerinde olur.

• Arabuluculuk şartı tamamlanmadan dava açılmamalıdır.
• Ücret, süre ve sınır kalemlerine ayrı ayrı itiraz edilmelidir.

Bu sayfa yapay zekâ desteğiyle hazırlanmış genel bilgilendirme metnidir; hukuki görüş yerine geçmez. Süre, madde ve usul bilgilerini güncel mevzuattan doğrulayın; somut olayınız için bir avukata danışın.

Sıkça sorulan sorular