Tersane, Tekne İmal ve Çekek Yeri Hakkında Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik
Özet
Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yayımlanan bu yönetmelik, 28/6/2015 tarihli ve 29400 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan ana yönetmelikte kapsamlı değişiklikler öngörmektedir. Birinci madde ile ana yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (h) bendine "bu tarihten önce" ibaresi eklenmiştir. İkinci madde çerçevesinde, aynı yönetmeliğin 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi yürürlükten kaldırılmıştır. Ayrıca 7 nci maddeye eklenen dördüncü fıkra ile tesis organizasyonu, yerleşim planı ve bağlama planı hazırlama, değerlendirme ve onay işlemlerinin İdarece hazırlanacak rehbere uygun yürütüleceği hükme bağlanmıştır. Üçüncü madde ile 10 uncu maddesinin birinci fıkrasına (g) bendi eklenerek dolgu ve kıyı yapılarının uygulama projelerine uygun tamamlandığına veya vaziyet planlarının onaylandığına dair Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü yazısı şartı getirilmiştir. Dördüncü madde uyarınca, 11 inci maddede yer alan OHSAS 18001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi Belgesi ibaresi TS EN ISO 45001 olarak güncellenmiştir. Beşinci maddeyle 12 nci maddenin üçüncü fıkrası değiştirilmiş, işletme izni belgesinin en fazla beş yıla kadar verileceği ve bu süreçte İTDK marifetiyle tesisin en az bir kez denetleneceği kararlaştırılmıştır. Altıncı maddeyle 14 üncü maddesinin sekizinci fıkrasındaki "boy ve" ibaresi "kaldırma" olarak değiştirilmiştir. Yedinci madde, 15 inci maddede devir ve kiralama hallerinde uygulanacak usulleri yeniden düzenlemiştir. Buna göre devir veya kiralama sonrasında gerçek veya tüzel kişi tesis yetkilisi olarak işletme izni, kısmi işletme izni veya yüzer havuz işletme izni belgesine başvurmak zorundadır. Daha evvel kısmi veya işletme izni almış tesisler için kısmi işletme izni talep edilebileceği belirtilmiştir. İTDK denetimi neticesinde yönetmelik gereklerinin karşılandığı tespit edilen tesislere bir defaya mahsus iki yıl geçerli kısmi işletme izni düzenlenecektir. Gerçek veya tüzel kişiye ait taşınmazın devri veya kiralanmasında da kısmi işletme izni talep edilebilecektir. Faaliyetteki tesislerin taşınmaz değişikliklerinin tesis organizasyonu, yerleşim ve varsa bağlama planına işleneceği hükme bağlanmıştır. Taşınmaz ve kapasite değişiklikleri sonraki ara denetimde veya belge talebi denetiminde dikkate alınacaktır. Sekizinci madde ile 18 inci maddede değişiklik yapılarak tesis işleticilerinin gemi ve su araçlarının inşası, bakım-onarım ve çekek faaliyetleri ile ilgili bilgileri GSVP'ye kaydetmesi zorunlu kılınmıştır. GSVP kaydı askıya alınan tesis işleticisinin bilgi girişi yapamayacağı açıkça belirtilmiştir. Dokuzuncu madde kapsamında, 21 inci maddede verilen süre sonunda eksikliklerin giderilmemesi halinde GSVP kaydının askıya alınacağı düzenlenmiştir. Askıya alınma sebebinin ortadan kalkması sonrası müracaat üzerine İdarece yapılan değerlendirmeyle kaydın faal duruma getirileceği kurala bağlanmıştır. Onuncu maddeye eklenen Geçici Madde 6 ile 7 nci maddenin dördüncü fıkrasının 1/1/2027 tarihinden önce yapılacak başvurularda uygulanmayacağı hüküm altına alınmıştır. On birinci madde gereğince yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girmiştir. On ikinci madde uyarınca yönetmelik hükümlerini Ulaştırma ve Altyapı Bakanı yürütmektedir. Yapılan bu değişiklikler, denizcilik sektöründeki tesislerin idari başvuru ve denetim mekanizmalarını doğrudan etkilemektedir.
Düzenlemenin dayanağı
Düzenleme, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından hazırlanmış olup 28/6/2015 tarihli ve 29400 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tersane, Tekne İmal ve Çekek Yeri Hakkında Yönetmelik'te değişiklik yapmaktadır. Yönetmelik, Madde 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11 ve 12 hükümleriyle ana yönetmeliğin ilgili maddelerini değiştirmiş, bazı fıkralarını yürürlükten kaldırmış ve Geçici Madde 6'yı eklemiştir. Yürürlük tarihi Madde 11 uyarınca yayımı tarihi olan 27 Ekim 2026'dır; ayrıca 7 nci maddenin dördüncü fıkrası için Geçici Madde 6 ile 1/1/2027 tarihli geçiş hükmü getirilmiştir.
Olası etkiler
Tersane, tekne imal ve çekek yeri işleten gerçek ve tüzel kişiler, bu tesisleri devralacak veya kiralayacak yatırımcılar, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Altyapı Yatırımları Genel Müdürlüğü ve İdare nezdindeki idari başvuru ve izin süreçleri, kısmi işletme izni başvuruları, GSVP kayıt ve askıya alma işlemleri ile ilgili idari süreçler.
Avukatlar için öneri
- 1. Büromuz müvekkili olan tersane ve çekek yeri işletmelerinin TS EN ISO 45001 İş Sağlığı ve Güvenliği Yönetim Sistemi Belgesi uyum süreçlerini acilen denetlemesi sağlanmalıdır. 2. Devir, kiralama veya taşınmaz değişikliği planlayan işletmelerin, yeni yönetmelik gereğince İTDK denetimleri ve İdare rehberine uyum hususlarında operasyonel hazırlık yapması temin edilmelidir. 3. Gemi ve su araçları faaliyet bilgilerinin girildiği GSVP sistemi üzerindeki kayıtların güncelliği ve askıya alınma risklerine karşı hukuki takip mekanizması kurulmalıdır.
Bu analiz yapay zekâ ile hazırlanmıştır ve bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş yerine geçmez. Uygulamadan önce düzenlemenin Resmî Gazete'deki tam metnini esas alın.